Surtiladigan gidroizolyatsiya nima
Surtiladigan gidroizolyatsiya — beton, terim va sementli styajkalarga shpatel, moʻyqalam yoki qorishma nasosi bilan surtiladigan, qalinligi bir necha millimetr boʻlgan polimer-sement qorishmasi qatlami. Sement mineral asos bilan yopishish va suvga chidamlilikni, polimer esa zichlik, adgeziya va elastik tarkiblarda yoriqlarni yopish qobiliyatini beradi. Bunday materiallar nam asosga surtiladi, ular bugʻ oʻtkazuvchan va qotgandan keyin plitka, styajka va koʻmilgan grunt ostida yaxshi ishlaydi.
Tarkiblar bir komponentli — suv bilan qoriladigan quruq aralashma — va ikki komponentli boʻladi: kukun suyuq polimer komponent bilan butun qadoqlarda, suv qoʻshmasdan aralashtiriladi. Ikki komponentlilar odatda elastikroq va xususiyatlari barqarorroq, chunki nisbat zavodda belgilangan.
Bikr va elastik tarkiblar
- Bikr (polimer-sementli) — harakatlanmaydigan beton va terim uchun mustahkam, suv oʻtkazmaydigan qatlam: poydevorlar va yertoʻlalar, sigʻimlar, quduqlar, chuqurlar. Ular asosdagi yoriqlarni yopmaydi — beton yorilsa, qatlam ham yoriladi. Katalogdagi misol — SikaTop Seal-107.
- Elastik (sement-akrilli) — qotgandan keyin egiluvchanligini saqlaydi va asosdagi yoriqlarni yopadi: balkonlar va terrasalar, hoʻl xonalar, basseynlar, kanallar, yupqa devorli sigʻimlar, kirishish va harorat yoriqlari bor konstruksiyalar. Bular Mapelastic, Mapelastic Smart, Mapelastic Foundation, SikaTop-525 Seal va Fosroc Brushbond.
Elastik tarkiblar ham bir-biridan farq qiladi: ayrimlari sovuqda ishlashga moʻljallangan — varaqaga koʻra Mapelastic −20 °C gacha elastikligini saqlaydi; boshqalari manfiy suv bosimiga moʻljallangan, masalan, Mapelastic Foundation (1,5 atm gacha); yana boshqalari ochiq holda qoʻllashga moʻljallangan: SikaTop-525 Seal oq rangli va ultrabinafsha nurlarga chidamli, lekin piyodalar yuradigan sirtlar unda ham styajka yoki plitka bilan yopiladi.
Qayerda qoʻllaniladi
- poydevorlar va yertoʻla devorlari — qurilishda tashqi tomondan, ichkaridan esa faqat manfiy bosimga moʻljallangan tarkiblar bilan;
- hammomlar, dush xonalari, sanuzellar, kir yuvish xonalari, umumiy ovqatlanish korxonalari oshxonalari — plitka ostida;
- balkonlar, terrasalar va foydalaniladigan tomlar — plitka yoki styajka ostida;
- basseynlar, favvoralar, dekorativ suv havzalari;
- beton kanallar, novlar, texnik suv sigʻimlari, ichimlik suvi uchun esa faqat tegishli hujjatlari bor materiallar («Rezervuarlar, basseynlar va tozalash inshootlari» boʻlimiga qarang).
Tarkibni qanday tanlash kerak
Asosning harakatchanligi
Agar asos yorilishi mumkin boʻlsa — yosh styajka, balkonning yupqa plitasi, terrasadagi harorat oʻzgarishlari, tebranish, — elastik tarkib kerak, turli materiallarning tutashgan joylari, burchaklar va choklar esa qoʻshimcha ravishda lentalar bilan yopiladi. Bikr qatlam harakatlanmaydigan massiv beton va terimda oʻrinli.
Tomon va suv bosimi
Surtma qatlam musbat tomondan eng yaxshi ishlaydi va ruxsat etilgan bosim varaqada koʻrsatilgan: masalan, Fosroc Brushbond da — qalinlikka qarab 7 m gacha suv ustuni. Manfiy tomondan faqat ishlab chiqaruvchi bunday bosimni koʻrsatgan materiallar va faqat shu bosim chegarasida qoʻllaniladi — Mapelastic Foundation da bu 1,5 atm.
Plitka, koʻmish yoki ochiq sirt
Keramik plitka ostida ishlash uchun material EN 14891 boʻyicha sinovdan oʻtgan boʻlishi kerak. Bu standart yelimga yotqiziladigan plitka ostidagi surtiladigan tarkiblarni — polimer-sementli, dispersion va reaktiv smolali tarkiblarni — devor va pollarning tashqi qoplamalari hamda basseynlar uchun qamrab oladi. Sinf belgisida material turi va qoʻshimcha xususiyatlar koʻrsatiladi — masalan, Mapei polimer-sementli tarkiblarida bu CM O1 P yoki CM O2 P. Mapei varaqalarida standart talablari ham keltirilgan: yoriqlarni yopish — kamida 0,75 mm, yopishish mustahkamligi — kamida 0,5 N/mm², shu jumladan suv bilan aloqadan, issiqlikda eskirishdan, muzlatish sikllaridan, ohakli va xlorlangan suvdan keyin ham. Plitka yelimi gidroizolyatsiya bilan bir xil ishlab chiqaruvchidan tanlanadi — shunda moslik tasdiqlangan boʻladi.
Koʻmish ostida qatlam toshlar va texnikadan, ochiq sirtlar esa ultrabinafsha nurlar va ishqalanib yeyilishdan himoya qilinadi: katalogdagi surtiladigan tarkiblarning aksariyati keyinchalik ustidan qoplanishga moʻljallangan.
Iqlim va ish sharoitlari
Katalogdagi tarkiblarda surtish haroratining quyi chegarasi — +5…+8 °C, yuqori chegarasi — +30…+40 °C, materialga qarab. Issiqda va shamolda qatlam suvni tez yoʻqotadi, shuning uchun asos namlanadi, yangi qoplama esa quyoshdan himoya qilinadi.
Tizim nimalardan iborat
- Tayyorlangan asos — mustahkam, toza, gʻadir-budur, kovaklari va yoriqlari taʼmirlangan.
- Lentalar va manjetlar — burchaklarda, devor va pol tutashgan joylarda, deformatsiya va konstruktiv choklar boʻylab, traplar va quvurlar atrofida. Ular birinchi qatlamga yopishtiriladi; masalan, Mapeband Easy lentasi aynan surtiladigan gidroizolyatsiyada ishlashga moʻljallangan.
- Birinchi qatlam ishqorga chidamli armaturalovchi shisha toʻr yoki mato bilan — balkonlar va terrasalarda, basseynlar va sigʻimlarda, yoriqlari bor asoslarda.
- Ikkinchi qatlam — birinchisi qota boshlagandan keyin, varaqadagi umumiy qalinlikkacha; katalogdagi tarkiblarning aksariyatida bu taxminan 2 mm.
- Himoya yoki qoplama — yelimga yotqizilgan plitka, styajka, koʻmish ostidagi himoya membranasi.
Asosni tayyorlash
- Sement suti, kir, moy, eski boʻyoqlar va boʻsh qatlamlar mexanik usulda yoki bosimli suv bilan olib tashlanadi; silliq beton gʻadir-budur qilinadi.
- Kovaklar, oʻpirilgan joylar va yemirilgan beton taʼmirlash qorishmalari bilan tiklanadi — «Beton uchun taʼmirlash qorishmalari» boʻlimiga qarang; faol oqishlar oldindan toʻxtatiladi.
- Ichki burchaklar yumaloqlanadi yoki galtel bilan toʻldiriladi, tashqi burchaklar esa silliqlanadi.
- Asos koʻlmaklarsiz, xira-nam holatgacha namlanadi: quruq betonda qorishma suvini yoʻqotadi va yopishish mustahkamligiga erishmaydi.
Odatiy xatolar
- Ikki qatlam oʻrniga bitta qalin qatlam — kirishish yoriqlari va koʻchish.
- Ikki komponentli tarkibga suv qoʻshish yoki toʻliq boʻlmagan qadoqlarni aralashtirish — xususiyatlar eʼlon qilinganlaridan chetlashadi.
- Burchaklar va choklarda lentalar yoʻq: qatlam birinchi mavsumdayoq devor va pol tutashgan joy boʻylab yoriladi.
- Asos harorat oʻzgarishlaridan harakatlanadigan balkon yoki terrasada bikr tarkib.
- Musbat tomon uchun moʻljallangan tarkib bosimli suv boʻlganda yertoʻlaning ichki tomonidan qoʻllanilgan.
- Plitka varaqadagi muddatdan oldin yoki gidroizolyatsiya bilan mos kelmaydigan yelimga yotqizilgan.
- Piyodalar yuradigan yoki ochiq sirt qoplamasiz qoldirilgan, holbuki material bunga moʻljallanmagan.
Shuningdek qarang: gidroizolyatsiya — umumiy sharh, singuvchi gidroizolyatsiya, suyuq membranalar, choklar gidroizolyatsiyasi.
Katalogdagi materiallar
- SikaTop Seal-107 — Sika — beton va gʻisht terimi uchun polimer-sementli surtiladigan gidroizolyatsiya, 1,5–2 mm.
- SikaTop-525 Seal — Sika — rezervuar va basseynlar uchun oq, ultrabinafshaga chidamli elastik sement-akril gidroizolyatsiya.
- Mapelastic — Mapei — balkon, terrasa, hammom va basseynlar uchun elastik sementli gidroizolyatsiya, −20 °C gacha elastik.
- Mapelastic Smart — Mapei — kanallar, idishlar, basseynlar va terrasalar uchun yuqori elastik sementli gidroizolyatsiya.
- Mapelastic Foundation — Mapei — musbat va manfiy bosimda poydevor va yertoʻlalar uchun elastik sementli gidroizolyatsiya.
- Fosroc Brushbond — Fosroc — beton va gʻisht terimi uchun akril-polimer sementli himoya va gidroizolyatsiya qoplamasi.
- Skrepa 2K Elastichnaya — Penetron — 1,5 mm gacha yoriqlarni yopuvchi ikki komponentli elastik surtma gidroizolyatsiya.
Koʻp beriladigan savollar
Surtiladigan gidroizolyatsiyani nam asosga surtish mumkinmi?
Ha, sementli tarkiblar uchun nam asos hatto zarur: u surtishdan oldin koʻlmaklarsiz, xira holatgacha namlanadi. Turib qolgan suv ustidan va faol oqish bor asosga surtish mumkin emas — oqish avval toʻxtatiladi.
Plitkani qachon yotqizish mumkin?
Varaqadagi muddat boʻyicha. Masalan, Mapelastic da — kamida 5 sutkadan keyin, yaxshi havoda va asos quruq boʻlganda esa — 24 soatdan keyin. Yelim gidroizolyatsiya bilan bir xil ishlab chiqaruvchidan tanlanadi.
Surtiladigan gidroizolyatsiya singuvchi gidroizolyatsiyadan nimasi bilan farq qiladi?
Surtma qatlam — sirtdagi alohida qatlam: elastik tarkiblar yoriqlarni yopadi, lekin qatlamni shikastlash mumkin va unga himoya kerak. Singuvchi tarkib betonning oʻz gʻovaklarida ishlaydi, koʻchib tushmaydi, lekin harakatlanadigan yoriqlarni yopmaydi. Baʼzan ular birga qoʻllaniladi: singuvchi tarkib betonni zichlaydi, elastik surtma qatlam esa yoriqli uchastkalarni yopadi.
Surtiladigan gidroizolyatsiya basseyn uchun mos keladimi?
Ha, agar material EN 14891 boʻyicha xlorlangan suv bilan aloqaga sinovdan oʻtgan boʻlsa va ustidan plitka yoki mozaika qoplansa. Tugunlar — qoʻyilma detallar, traplar, choklar — tizimning lentalari va manjetlari bilan yopiladi.
Obyektingizga mos surtiladigan gidroizolyatsiya hamda lentalar va toʻrlar toʻplamini tanlab beramiz — qoʻngʻiroq qiling yoki WhatsApp/Telegram orqali yozing: +998 94 094 52 27.
